Upchin vs ScreenZen

Gratis en gefinancierd met donaties

ScreenZen is volledig gratis. Niet een gratis versie met een betaalde erboven, maar gratis, voor altijd, gefinancierd met donaties. De homepage van ScreenZen vat het in één zin samen: ‘Less screen time. No subscription.’ (minder schermtijd, geen abonnement). Het enige geld dat eraan te pas komt, is een vrijwillige fooi en halo, een apart verkocht kastje van $ 49.

De privacyverklaringen van ScreenZen zijn kort: blokkeergegevens blijven op het apparaat, en één dagtotaal gaat naar buiten voor analyses die ScreenZen zelf host. Voor die analyses vermeldt het App Store-label van ScreenZen twee soorten gegevens, productinteractie en prestaties, geen van beide gekoppeld aan je identiteit, en niets wat wordt gebruikt om je te volgen. Over reclame spreken twee signalen elkaar tegen. Op de plek waar zoiets formeel wordt opgegeven, bij Apple, geeft ScreenZen geen enkel reclamedoel op; toch vermeldt de leeftijdsclassificatie ‘Advertising’ (reclame) bij wat de app bevat, en ook dat is een opgave van de ontwikkelaar. De rij vermeldt ze allebei, zonder te kiezen.

Deze pagina heeft dus een beperkte taak: laten zien waar de twee van elkaar verschillen, en erkennen dat dat maar op een klein terrein is. De tabel vermeldt de datum van de controle.

Wat ScreenZen heeft en Upchin niet

De app ScreenZen kost helemaal niets: geen abonnement, geen proefperiode, geen limiet. Upchin is een betaalde app. Is geld uitgeven aan een schermtijdapp voor jou uitgesloten, dan doet ScreenZen het werk en Upchin niet.

ScreenZen werkt op meer telefoons en meer apparaten. Het draait vanaf iOS 16.4, Upchin vraagt iOS 26 (op een ouder toestel is het van deze twee ScreenZen of niets), en er zijn apps voor iPad, Mac en Apple Vision, plus Android.

ScreenZen doet veel meer op het moment dat je een app opent: ademhalingsoefeningen, rekensommen, een reden die je moet intypen, vervangende apps, extra keren openen die je kunt verdienen, reeksen en een maatje dat je weer toegang kan geven.

Op de Mac doet ScreenZen meer op het web dan elke andere app in deze vergelijking, tot en met regels per pad.

En het privacylabel van ScreenZen is korter dan dat van Upchin. Het vermeldt twee soorten gegevens, dat van Upchin vier (productinteractie, andere gebruiksgegevens, een apparaat-ID, aankoopgeschiedenis), geen daarvan gekoppeld aan je identiteit en niets wat wordt gebruikt om je te volgen. Bij je Schermtijd-cijfers is het andersom: die van Upchin verlaten het apparaat nooit, ScreenZen laat één dagtotaal naar buiten.

De frictie komt erna, niet ervoor

Hier verschillen de twee wezenlijk van aanpak, en bij wat er vóór het openen gebeurt, biedt ScreenZen meer dan Upchin.

ScreenZen grijpt in vóór het openen. De Mindful pause laat je wachten voordat de app opengaat – een paar seconden, en het wachten duurt langer elke keer dat je terugkomt – en die tijd kun je vullen met een ademhalingsoefening, rekensommen, een reden om in te typen of een vervangende app. Daarna komt een sessieduur, dan een dagelijks quotum aan keren openen, en dan is de app geblokkeerd.

Delay Lock grijpt erna in. Je opent de app en hij gaat gewoon open; je krijgt je wachttijd, standaard zestig seconden, daarna is de app geblokkeerd voor de duur die je hebt ingesteld en komt hij vanzelf weer vrij. Er raakt niets op, er wordt niets per dag afgeteld, en de volgende keer krijg je weer dezelfde wachttijd.

Welke aanpak beter is, hangt af van waar het bij jou misgaat. Is dat de reflex om te openen, dan grijpt ScreenZen op het juiste moment in. Is het het kwartier dat je kwijtraakt nadat je een app bewust hebt geopend, dan was het openen nooit het probleem.

En als de blokkering ingaat, staan jouw woorden op het scherm. Upchin laat tot tien zinnen zien die je zelf hebt getypt, om de beurt, precies zoals je ze schreef. Bij ScreenZen tonen de schermafbeeldingen geen tekstvak, maar een Reminder-veld met vooraf ingestelde vragen en een keuzemenu – ‘Is this important?’ (is dit belangrijk?), ‘Why am I checking?’ (waarom kijk ik?). Onder de vraag staat een carrouselindicator met drie puntjes: een reeks die rouleert.

Van alle kruisjes op de site zijn we over dit kruisje het minst zeker, en dat verdient uitleg. ScreenZen heeft geen helpcentrum, alleen een FAQ op de homepage en een e-mailadres, dus er valt weinig te citeren, en het zou oneerlijk zijn een gratis app dat kwalijk te nemen. Bovenal komt de aanwijzing voor het tegendeel van ScreenZen zelf: op de eigen homepage citeert ScreenZen een gebruiker met een zin die niet tussen de vooraf ingestelde vragen staat. Bij een rij die in het voordeel van Upchin uitvalt, moet je juist de vleiende lezing wantrouwen. Het kruisje blijft staan omdat we streng zijn – wat we niet kunnen aantonen, telt niet mee – maar bij geen ander kruisje zouden we ons liever vergissen.

Beweging, zonder iets te kopen

ScreenZen blokkeert wel degelijk op fysieke aanwezigheid, en dat verwacht je niet van een gratis app. Het heet halo: een klein apparaatje dat je in een kamer zet en dat via Bluetooth een grens om zich heen trekt. Loop je binnen, dan blijven afleidingen geblokkeerd tot je weer weggaat. De straal is instelbaar, en je kunt de grens omkeren, zodat de blokkering juist daarbuiten geldt.

Er zijn twee beperkingen: het gaat om een plek, niet om beweging, en het is een kastje van $ 49 dat apart wordt verkocht.

Motion lock reageert op het lopen zelf, en je hoeft niets te kopen. De gps bevestigt een verplaatsing van meer dan 5 meter en telt die alleen mee als de foutmarge van de meting kleiner is dan die afstand, zodat een verspringende meting binnenshuis je niet blokkeert terwijl je stilzit. Er is geen kamer waarin je moet zijn en geen apparaat dat je kunt vergeten. Het gangpad in de supermarkt telt mee, en de stoep in een stad waar je nog nooit bent geweest ook.

Binnen een kamer werkt de oplossing van ScreenZen beter. Van de twee is het Upchin dat je naar buiten volgt.

Op de iPhone, niet alleen op de Mac

De Mac-app van ScreenZen doet veel op het web: regels per pad die facebook.com blokkeren maar facebook.com/marketplace toestaan, prioriteiten tussen regels, een tester die laat zien welke regel voorrang kreeg, een schakelaar voor Whitelist mode en ondersteuning voor Brave, Arc, Vivaldi en andere browsers via een bijbehorende extensie.

Niets daarvan is gedocumenteerd voor de iPhone, waar de webblokkering van ScreenZen per domein werkt, in alle browsers. Regels per pagina kent Upchin helemaal niet: ScreenZen doet dat gewoon op de Mac, en niet op de telefoon waar deze pagina over gaat.

Op de telefoon is de webblokkering ‘alles behalve’ van Upchin permanent: ze geldt los van je regels en je Planning, ook als er niets actief is. Er hangt wel een prijs aan, en die vermeldt Upchin in de app zelf: ze blokkeert ook webpagina’s binnen apps. Volgens de app gebruik je deze modus beter niet als het niet genoeg is om elke geblokkeerde site aan je lijst toe te voegen.

Tot slot twee kortere rijen. ScreenZen is er in zes talen, zonder Nederlands, Upchin in eenentwintig: het grootste verschil op deze pagina, en voor de meeste mensen ter wereld het verschil dat de doorslag geeft. En de App Store-pagina van ScreenZen noemt geen enkel Apple Watch-model, terwijl Upchin een Apple Watch-app heeft en complicaties voor de wijzerplaat.

In het kort

De app ScreenZen is voor altijd gratis, doet meer dan Upchin op het moment dat je een app opent, en het privacylabel van ScreenZen vermeldt minder gegevens dan dat van Upchin. Daar valt niets op af te dingen. Eén kanttekening bij je Schermtijd-cijfers: bij Upchin verlaten ze het apparaat nooit, ScreenZen laat er één totaal per dag uit.

ScreenZen, als je helemaal niets wilt betalen, als de reflex om de app te openen je parten speelt, of als je iPhone geen iOS 26 kan krijgen.

Upchin, als je vooral het kwartier na het openen kwijtraakt, als je een blokkering wilt die ingaat zodra je gaat lopen, zonder een kastje van $ 49 in een kamer te zetten, en als je je eigen zinnen op het blokkeerscherm wilt, een app voor je Apple Watch en Upchin in je eigen taal.